Majewski o konkurencji. Polska kolej dopiero się uczy

– My w sumie tej konkurencji dopiero się zaczynamy uczyć – mówi Jakub Majewski, prezes Fundacji Pro Kolej. – W przewozach dalekobieżnych wszyscy dalej uważają, że wszędzie jeździ umowne PKP – dodaje.

Ekspert zwraca uwagę, że konkurencja nie musi oznaczać zagrożenia dla dotychczasowego operatora. Wręcz przeciwnie – może napędzać rozwój całego sektora.

– Konkurencja buduje rynek i to jest chyba jej najważniejsza rola. Ściąga pasażerów z innych środków transportu – podkreśla Majewski.

Przykłady z innych krajów pokazują, że pojawienie się nowych przewoźników zwiększa liczbę pasażerów i poprawia ofertę. Na przeszkodzie w Polsce stoją jednak bariery regulacyjne. Procedura uruchamiania nowych połączeń jest długa i skomplikowana, przez co kolej przegrywa elastycznością z transportem lotniczym czy autobusowym.

Duże zmiany szykują się także w regionach. Po 2030 roku przewozy mają być wyłaniane w przetargach, co otworzy rynek na nowych operatorów. Zdaniem Majewskiego nawet ograniczona konkurencja mogłaby przynieść wymierne korzyści.

– To byłby niezwykle ważny instrument, żeby sprawdzić, czy to co płacimy, to jest stawka rynkowa – tłumaczy Majewski.

Na horyzoncie jest też nowy plan transportowy państwa, który ma określić rozwój kolei w najbliższych latach. Na razie jednak brakuje szczegółów, zwłaszcza dotyczących zasad dopuszczania konkurencji i organizacji przewozów.

Jedno jest pewne: bez realnego rynku trudno ocenić, czy oferta odpowiada potrzebom pasażerów. Zdaniem Majewskiego obecnie nie wiemy, czy bilety są za drogie, czy za tanie. – Bardzo mało wiemy o tym, czy bilety są za drogie, czy za tanie. Rynek składający się z jednego operatora de facto nie jest rynkiem – zaznacza Majewski.

W nadchodzących latach polską kolej czeka więc kluczowy moment. Kierunek zmian, większa konkurencja lub utrzymanie obecnego modelu, zdecyduje nie tylko o cenach i jakości usług, ale także o tempie rozwoju całego sektora.